NORMAL SAÇ DÖKÜLMESİ

Saçlar bir ağaç gibidir. Yılın her mevsimi dökülür ve her mevsimi tekrardan çıkarlar. Bütün saçlar yaşam döngüsünün sonunda döküldüklerinden, saç dökülmesi herkeste bir ölçüye kadar normal sayılmaktadır.

Dinlenme evresinde saçın, köküyle olan bağlantısı gevşer ve saç soğanı cilt yüzeyine doğru ilerler. Zaman içinde olağan saç hareketleri, yıkama ve fırçalama gibi etkilerle saç kökü daha da gevşer. Bu sürecin sonunda saç teli düşer. Bu şekilde her gün 100-150 arası saç teli dökülür ve 100-150 arası yeni saç çıkar. Çıkış ve dökülüş arasındaki oranın değiştiği anda kelliklerde baş gösterir.

Yeni doğan bebeklerin ilk birkaç gününde görülen ani saç dökülmesi veya hamile bir kadında doğumun hemen ertesinde görülen yaygın saç dökülmesi de normal saç dökülmesidir. Saç dökülmesi tipleri aşağıdaki gibidir.

KİŞİYE BAĞLI SAÇ DÖKÜLMESİ

Kişilerin psikolojik veya organik rahatsızlıkları sonucu genel veya lokal olarak saç kayıplarını anlamına gelir. Bu rahatsızlık uzun süreler sürebileceği gibi kısa bir sürede de gelişebilir. Bunların bir kısmı etki eden faktörler ortadan kaldırıldığında geriye dönebilmekte ama büyük bir çoğunluğunda ise kalıcı olarak kaybedilmektedir.

ALOPESİ AREATA

Saç kıran olarak da bilinen alopesi areata en çok kadın ve erkeklerde genç ve orta yaşlı erişkinlerde görülür. Çoğu vaka kendiliğinden iyileşir; yani gelip geçicidir ve özel bir tedavi gerektirmez. Bu hastalığın nedeni tam olarak bilinmese de, bu saç dökülmesinden, yalnızca saçları etkileyen bir otoimmün süreç sorumlu tutulur. Hastalarda genellikle madeni para büyüklüğünde, yani 2,5 santimetre çapında bir veya daha fazla dairesel alanda saç dökülmesi görülür bazen de alopesi totale denilen tüm saç kaybına yol açar. Son zamanlarda bütün bunların altında psikolojik kökene bağlı etmenlerin olduğu düşünülmeye başlanmıştır.

ANAJEN EFFLUVİUM

Anajen Effluvium radyasyona veya bazı kimyasal maddelere maruz kalma sonrası meydana gelen ani saç dökülmesine verilen isimdir. Bu tip saç dökülmesi en çok kanser hastalarına uygulanan kemoterapi veya radyoterapilerden sonra oluşmaktadır. Bu vakalarda saç kökleri dinlenme evrelerini atlar ve maruz kalma sürecini takiben 1-3 hafta içinde ani saç dökülmesi meydana gelir.
Kemoterapinin neden olduğu Anajen Effluvium çoğunlukla geri dönüşümlüdür, oysa sebebin radyoterapi olduğu saç dökülmesi vakalarında geri dönüşüm çok nadir ve zordur.

TELOJEN EFFLUVİUM

Bu tip saç dökülmesi, bazı stres olaylarının sonrasında meydana gelir. Ani ve şiddetli stres dökülen saçların sayısında artışa neden olur. Saç dökülmesine neden olan stresin kaynağı doğum yapmak, hamileliği sona erdirmek, doğum kontrol hapları kullanmaya başlamak veya son vermek, menopoz öncesi dönem, diyet ilaçları, bazı duygusal sorunlar vs. olabilir. Bu olaylar saçın dinlenme evresinde geçirdiği süreyi kısaltır ve bu evreyi takiben çok sayıda saç dökülücektir.

YARA NEDENLİ SAÇ DÖKÜLMESİ

Bir deri bölgesinde hasara neden olan fiziksel veya kimyasal travmalar saç köklerinin iltihaplanmasına bağlı olarak o bölgedeki saçların da dökülmesine neden olmaktadır. Saç köklerine hasar veren bazı saç hastalıkları da vardır. Bunlar yıkıcı deri tümörleri, granülomlar, sistemik lupus eritematosus, skleroderma, kıl kökü liken planusu, saç kökünün ciddi bakteriyel, viral ve mantar enfeksiyonları (folikülit) gibi hastalıklardır.

Tüm bu saç dökülmesi tiplerinin yanı sıra kadın ve erkek tipi saç dökülmesi vardır. Lütfen kadın tipi saç dökülmesi ve erkek tipi saç dökülmesi için sağdaki ilgili bağlantıya tıklayınız.